Luister naar het verhaal

Beluister je het verhaal op locatie en luister je met anderen naar 1 smartphone? Ga dicht bij elkaar staan om het verhaal goed te verstaan. Zo kunnen andere bezoekers genieten van de rust.

Lees het verhaal

Hoewel getrouwde koppels in de middeleeuwen in theorie niet konden scheiden, was het wel mogelijk dat ze een schikking troffen waardoor ze wel feitelijk van elkaar scheidden: de zogenaamde ‘scheiding van tafel en bed’. Ze verdeelden hun bezittingen onder elkaar en gingen dan verder in het leven als alleenstaande, zonder ooit opnieuw te kunnen trouwen natuurlijk.

Als het koppel kinderen had, dan moesten ze vanzelfsprekend ook nog afspraken maken over wie er voor hun kroost zou zorgen. Net zoals vandaag, lukte het scheidende ouders echter vaak niet om op serene wijze afspraken over het hoederecht te maken en ontaarde het hele gebeuren in slaande ruzie. Dan moest, weer eveneens zoals vandaag, de rechtbank maar tussenbeide komen en een regeling opleggen.

Abraen Thomaes en Lucie Pyntens stonden zo op een dag in maart 1454 voor de Leuvense schepenbank. Hun zoon Joes leefde ondertussen al een jaar en negen maanden in het huis van zijn grootmoeder langs moederskant, Yde, maar Abrean wilde nu zijn kind terug onder zijn hoede nemen.

De schepenen waren van zinnen om dit verzoek in te willigen en wilden het jongetje net zo lang bij zijn vader laten verblijven als bij oma Yde. Toch was dit geen weggevertje: Abrean moest zich aan strenge voorwaarden houden, anders kon hij het vergeten. Zo moest hij het zonder de financiële steun van zijn vervreemde echtgenote stellen, maar bovendien lieten de schepenen hem beloven dat hij nooit nog Lucie lastig zou vallen. Vermoedelijk lag Abraens houding aan de basis van de strubbelingen in hun huwelijk: volgens de akte zou hij haar verbaal en fysiek mishandeld hebben, alsook haar kleren hebben afgepakt. Zolang hij zich echter aan deze afspraken kon houden, mocht hij zijn zoontje een onderdak bieden.

Het bloed kruipt echter waar het niet gaan kan: Abrean sloeg onmiddellijk de waarschuwing van de schepenen in de wind. Zodra het gespleten gezin namelijk de raadskamer verliet, begon Abraen ruzie te maken met zijn schoonmoeder en haar te bedreigen met nog een rechtszaak.

Zij maakte daarop rechtsomkeert en deed haar beklag bij de schepenen over het voorval, die vermoedelijk juist dachten dat ze het varkentje al gewassen hadden. Abraen kreeg dan maar nogmaals een tik op de vingers en werd medegedeeld dat geen haar op de hoofden van de schepenbank eraan dacht om zo’n nieuwe aanklacht als ontvankelijk te beschouwen.

De volgende keer dat hij voor hen verscheen met een nieuw geding, had hij maar beter een gegronde reden. Hopelijk was de boodschap nu eindelijk tot de heetgebakerde vader doorgedrongen.